Lucht-luchtwarmtepomp: werking, kostprijs, verbruik en premie

Een warmtepomp gebruikt elektriciteit om warmte uit de bodem, de lucht of het grondwater te halen, zo omschrijft het VEKA (Vlaams Energie- en Klimaatagentschap) het. In de naam staat vooraan de warmtebron en achteraan de manier waarop de warmte aan de woning wordt afgegeven. Een lucht-luchtwarmtepomp haalt haar warmte dus uit de lucht en geeft ze af als warme lucht, via binnentoestellen of luchtkanalen. Zo'n binnentoestel ziet er volgens het VEKA uit als een klassieke airco, en voor luchtverwarming is altijd een ventilator nodig.

Het VEKA vergelijkt het met een koelkast, die warmte uit een koude plaats haalt en aan een warme plaats afgeeft. Zo haalt een warmtepomp volgens het VEKA 60 tot 80% van de nodige energie uit de omgeving en doet ze maar deels een beroep op elektriciteit.

Het toestel bestaat volgens Test-Aankoop uit een buitenunit en een of meer binnenunits, afhankelijk van het aantal ruimtes dat je wil verwarmen of koelen. Bij Daikin bijvoorbeeld verwarmt en koelt een mono-split met één binnenunit één ruimte, en sluit je bij een multi-split tot vijf binnenunits aan op één buitenunit. Meer over systemen met meerdere binnenunits lees je bij multi-split airco.

Het Departement Omgeving schrijft in zijn leidraad over warmtepompen en airco's (laatste actualisatie maart 2026) dat er bij de meeste nieuwe toestellen geen verschil meer is tussen een airco en een warmtepomp: ze kunnen verwarmen en koelen. In principe gaat het dan om een lucht-luchtwarmtepomp die ook omgekeerd kan werken. Dezelfde leidraad noemt de lucht-luchtwarmtepomp "soms ook gekend als airco". Test-Aankoop schreef in november 2025 dat de meeste lucht/lucht-warmtepompen omkeerbaar zijn: ze verwarmen in de winter en koelen tijdens hittegolven.

Dat koelen gebeurt actief, met de compressor. Een lucht-warmtepomp kan volgens het VEKA niet passief koelen zoals een bodem-warmtepomp, en het VEKA raadt aan koelen bij voorkeur te combineren met stroom van zonnepanelen. Test-Aankoop schreef op 4 maart 2026: "gebruik de koeling met mate, anders stijgt je elektriciteitsrekening merkbaar".

Voor de premie maakt het koelen wel uit: Mijn VerbouwPremie geeft geen premie voor toestellen die enkel of hoofdzakelijk als airco bedoeld zijn, en een lucht-luchtwarmtepomp die kan koelen, komt enkel onder strenge voorwaarden in aanmerking (stand op 8 oktober 2026).

Het VEKA noemt de bodem-water-, de lucht-lucht- en de lucht-waterwarmtepomp de meest toegepaste types in woningen. Een bodem-waterwarmtepomp heet ook een geothermische warmtepomp. Zo verschillen ze volgens de bronnen:

Test-Aankoop noemt bij de lucht/lucht-warmtepomp als minpunten dat verwarming via lucht hinderlijk kan zijn door geluid en luchtstroom, en dat de buitenunit ruimte inneemt en voor de buren visueel of akoestisch storend kan zijn. Welke warmtepomp het best past, hangt volgens het VEKA af van veel factoren, zoals de isolatie van je woning en je omgeving. Met de tool Warmtepompklaar van de Vlaamse overheid ga je na of je woning met een warmtepomp verwarmd kan worden of eerst extra isolatie nodig heeft.

Het VEKA drukt het rendement van een warmtepomp uit met de COP: met een COP van 3,5 maakt een warmtepomp met 1 kW (kilowatt) elektriciteit 3,5 kW warmte. Die COP wordt bepaald onder fabrieksomstandigheden. Voor een lucht-luchtwarmtepomp met een nominaal koelvermogen tot 12 kW (of een verwarmingsvermogen tot 12 kW als ze niet koelt) volgt het energielabel verordening (EU) nr. 626/2011. Volgens EUR-Lex is die verordening op 7 oktober 2026 van kracht. Dat label vermeldt de SCOP: het rendement over een heel verwarmingsseizoen, berekend als de warmtevraag van dat seizoen gedeeld door het stroomverbruik voor verwarming. Een SCOP van 4,0 betekent dus 4 kWh warmte per kWh stroom, volgens de rekenmethode van het label.

De verplichte energieklasse voor verwarmen geldt voor het seizoen "gemiddeld". Daarvoor begint klasse A+ bij een SCOP van 4,00, A++ bij 4,60 en A+++ bij 5,10. Bij de 5.230 single-split-registraties in de Airco Database (stand 8 oktober 2026) ligt de mediane SCOP op 4,3, het 5e percentiel op 3,9 en het 95e percentiel op 5,2. Wat er met het vermogen gebeurt als het vriest en wat de seizoenen "warmer" en "kouder" op het label betekenen, lees je bij verwarmen met airco.

Een schatting van het jaarverbruik van een lucht-luchtwarmtepomp maak je met de waarden van het energielabel en je eigen uren in de verbruiksberekening. Een rekenvoorbeeld en wat het label daarover zegt, staan bij verwarmen met een airco.

Twee bronnen noemen een gedateerde prijs:

• Test-Aankoop (12 november 2025): de buitenunit kost 1.000 tot 2.000 euro exclusief btw, en per binnenunit komt er 300 tot 600 euro bij. Als totaal noemt Test-Aankoop 1.500 tot 3.000 euro inclusief btw en installatie, zonder te zeggen voor hoeveel binnenunits.
• VEKA (geraadpleegd op 8 oktober 2026): warmtepompen kosten gemiddeld 2.500 tot 25.000 euro inclusief plaatsing en btw, afhankelijk van het type. Een lucht-luchtwarmtepomp is doorgaans het goedkoopst.

Hou rekening met twee kanttekeningen. Volgens het VEKA is een lucht-luchtwarmtepomp enkel goedkoper als je ze maar voor enkele ruimtes inzet. En Test-Aankoop schreef op 4 maart 2026: "Het plaatsen van voldoende verwarmingsvermogen is duur; het systeem is vooral geschikt voor goed geïsoleerde of kleinere woningen." Wil je meer ruimtes verwarmen, dan komen er binnenunits bij, elk volgens Test-Aankoop 300 tot 600 euro.

Een eigen prijs of gemiddelde berekenen we niet. Hoe de verbruikskost zich verhoudt tot gas of elektrische verwarming, lees je bij verwarmen met airco. Wat een offerte duurder of goedkoper maakt, lees je bij airco prijs; de btw en de premie bij premies voor een airco.

Een lucht-luchtwarmtepomp kan de enige verwarming van een woning zijn: Mijn VerbouwPremie noemt als voorbeeld een lucht/luchtwarmtepomp die de vroegere centrale verwarming met een gas- of stookolieketel vervangt. Het vermogen moet dan wel passen bij het warmteverlies van elke ruimte. Volgens Buildwise bepaal je met een warmteverliesberekening, kamer per kamer en voor het hele gebouw, het vermogen van de verwarming; als referentiemethode beveelt Buildwise de norm NBN EN 12831-1 of de Belgische nationale bijlage aan. Waarden in W/m² of W/m³ dienen volgens Buildwise enkel als controle, niet om te dimensioneren. De vermogensberekening op Airco-goedkoop.be geldt niet voor verwarmen. Voor een efficiënte werking van een warmtepomp is volgens het VEKA een goed geïsoleerd gebouw noodzakelijk.

Het kan ook als aanvulling. Volgens Buildwise kunnen lucht-luchtwarmtepompen relatief snel geplaatst worden en werken ze los van het bestaande verwarmingssysteem. Test-Aankoop beschrijft in november 2025 een lucht/lucht-warmtepomp in de leefruimte die, gebruikt in de lente en de herfst wanneer haar rendement het hoogst is, de periode inkort waarin je de centrale verwarming nodig hebt. Let wel: een toestel dat kan koelen, met een gasketel ernaast, komt niet in aanmerking voor Mijn VerbouwPremie (stand op 8 oktober 2026).

Sanitair warm water maakt een lucht-luchtwarmtepomp volgens het VEKA niet; daarvoor kan een aparte warmtepompboiler. Er bestaan wel combinaties: bij de Multi+ van Daikin hangen binnenunits en een tank voor sanitair warm water aan één buitenunit.

• Geluid van de buitenunit. Volgens het VEKA kan dat geluid storend zijn voor jezelf of voor de buren. Het VEKA raadt aan op het geluidsvermogen te letten, afstand te houden van de perceelsgrens en de unit trillingsvrij te plaatsen; een stille nachtmodus is een meerwaarde.
• Vergunning. In Vlaanderen zijn huishoudelijke warmtepompen volgens het VEKA meestal niet vergunnings- of meldingsplichtig (stand op 8 oktober 2026). Een indicatie voor je adres vind je in je woningpas.
• Koudemiddel. Volgens het VEKA (geraadpleegd op 8 oktober 2026) mogen in Europa enkel erkende koeltechnici die werken bij erkende koeltechnische bedrijven handelingen met koelmiddelen uitvoeren. Een koudemiddel als R32 (met een GWP, de klimaatimpact vergeleken met CO₂, van 675) wordt volgens het VEKA geleidelijk uitgefaseerd.
• Installateur. Voor Mijn VerbouwPremie moet een RESCert-installateur de warmtepomp plaatsen of de installatie valideren (stand op 8 oktober 2026).

Hoe een plaatsing verloopt, lees je bij airco laten installeren.

In Vlaanderen bestaat op 8 oktober 2026 een Mijn VerbouwPremie voor een lucht/lucht-warmtepomp. Het basisbedrag gaat van 300 tot 600 euro, afhankelijk van je inkomenscategorie, en is begrensd op 20 tot 50% van de factuur exclusief btw. Een toestel dat kan koelen, komt voor aanvragen vanaf 1 maart 2026 enkel in aanmerking als het de enige centrale verwarming van je woning is en je woning volledig fossielvrij is. Voor eigenaar-bewoners in inkomenscategorie 3 en 4 en verhuurders aan een woonmaatschappij kan het bedrag tot 50% hoger zijn als de warmtepomp in een gebied zonder aardgas komt, of als ze elektrische weerstandsverwarming vervangt en er een actief uitsluitend nachttarief is; ook dan blijft de grens van 35 of 50% van de factuur gelden. De andere voorwaarden en de btw lees je bij premies voor een airco.

Deze pagina steunt op de volgende openbare bronnen.

• VEKA, Types warmtepompen
• VEKA, Warmtepomp (geraadpleegd op 8 oktober 2026)
• Departement Omgeving, leidraad Omgevingsaspecten bij warmtepompen en airco-installaties (laatste actualisatie maart 2026)
• Gedelegeerde verordening (EU) nr. 626/2011, energie-etikettering van airconditioners (artikel 1; bijlage I, definities 26 tot 29; bijlage II, tabel 1; bijlage III; bijlage VII, tabel 4)
• EUR-Lex, status van verordening (EU) nr. 626/2011
• Vlaamse overheid, Mijn VerbouwPremie voor warmtepomp (geraadpleegd op 8 oktober 2026)
• Buildwise, Warmteverlies
• Buildwise, artikel 2021/5.12: een pelletkachel of lucht-luchtwarmtepomp installeren als aanvulling op een centrale verwarming (samenvatting)
• Test-Aankoop, Prijs, verbruik, rendement: 8 redenen om voor een lucht/lucht-warmtepomp te kiezen (12 november 2025)
• Test-Aankoop, Gas, stookolie, pellets, warmtepomp: welk verwarmingssysteem kies je voor je huis? (4 maart 2026)
• Daikin België, lucht-lucht warmtepompen
• Airco-goedkoop.be, eigen export van EPREL (8 oktober 2026)
• Airco-goedkoop.be, vermogensberekening (vraag of de berekening ook voor verwarmen geldt)